GrayScale là gì ? Toàn cảnh “ông lớn” quản lý tài sản crypto và tín hiệu mới cho 2026
Viết bởi
Shawn
Nếu bạn từng nghe đến GBTC hay các quỹ tín thác crypto giao dịch công khai, rất có thể bạn đã bước chân vào hệ sinh thái của Grayscale. Nhưng Grayscale là gì, vì sao công ty này từng được coi là “cánh cổng” để dòng tiền truyền thống tiếp cận crypto, và quan trọng hơn: danh sách tài sản đang xem xét cho Q1/2026 đang nói gì về khẩu vị của tổ chức trong chu kỳ mới?
1. Grayscale là ai và vai trò nào trong thị trường Web3?
Grayscale Investments, LLC là công ty quản lý tài sản tập trung vào tiền mã hóa, thành lập năm 2013 và đặt trụ sở tại New York (Hoa Kỳ). Grayscale là một trong những đơn vị đi sớm nhất trong việc đưa crypto thành sản phẩm đầu tư theo kiểu truyền thống, giúp nhà đầu tư tiếp xúc với crypto mà không cần tự lưu ký hay thao tác on-chain như người dùng Web3.
Một cách hiểu đơn giản nhất là Grayscale biến crypto thành “một sản phẩm tài chính quen thuộc” để các nhà đầu tư truyền thống có thể mua bán qua kênh môi giới/ETF/tín thác.

Thay vì bắt bạn “tự mua BTC rồi tự giữ private key”, GrayScale cung cấp các cấu trúc sản phẩm quen thuộc như trust/ETF, để dòng tiền tổ chức và nhà đầu tư truyền thống có thể tham gia bằng cơ chế họ đã quen. Trong nhiều năm, Grayscale đóng vai trò như:
> Cầu nối TradFi → crypto (đặc biệt ở giai đoạn thị trường chưa có ETF spot)
> Một “đường vào” cho các quỹ/nhà đầu tư cần khung pháp lý & vận hành chuẩn hóa
> Một hệ sản phẩm đa dạng: BTC, ETH và nhiều tài sản khác

Nói cách khác, Grayscale không chỉ bán “cơ hội đầu tư”, mà bán sự tiện lợi và pháp lý mà dòng tiền lớn từ các tổ chức tài chính thường ưu tiên.
Sản phẩm hàng đầu của Grayscale là Grayscale Bitcoin Trust từng được xem là “đại diện Bitcoin” trong thế giới tài chính truyền thống, vì giúp nhà đầu tư mua bán exposure BTC dưới dạng cổ phiếu. Đến ngày 10/01/2024, SEC đã phê duyệt việc niêm yết và giao dịch một loạt sản phẩm spot Bitcoin ETP/ETF, đánh dấu bước ngoặt cho thị trường Web3.
2. Danh sách “Assets Under Consideration” là gì và vì sao nhà đầu tư hay theo dõi?
Bên cạnh các sản phẩm đang vận hành, Grayscale có một danh sách công khai/định kỳ cập nhật gọi là “Assets Under Consideration” tức các tài sản mà đội ngũ đang đưa vào radar đánh giá, để cân nhắc phát triển sản phẩm trong tương lai.

Điểm mà Grayscale đã nhấn mạnh rất rõ:
> Có tên trong danh sách không đồng nghĩa với việc chắc chắn sẽ có quỹ
> Quy trình ra sản phẩm còn phụ thuộc vào việc lưu ký, đánh giá nội bộ, và cân nhắc về các mặt pháp lý
Hoạt động này như một radar narrative: nơi cho bạn thấy “tổ chức đang dành phần lớn thời gian để nghiên cứu mảng nào”, thay vì chỉ nhìn giá token.
3. Cập nhật Q1/2026: Grayscale bổ sung mạnh tay AI, DeFi, Consumer và hạ tầng
3.1. Smart Contract Platforms: đặt cược vào hạ tầng có thể mở rộng
Nhóm Smart Contract Platforms là một trong hai nhóm được bổ sung nhiều nhất, với các cái tên như: Aptos (APT), Arbitrum (ARB), BNB (BNB), Celo (CELO), Mantle (MNT), MegaETH, Monad (MON), Polkadot (DOT), Toncoin (TON), Tron (TRX).

Nếu nhìn dưới góc độ của các nhà tổ chức, danh sách trên được đánh giá bởi các tiêu chí:
> Các nền tảng đã có hệ sinh thái hoạt động
> Có cộng đồng developer, TVL hoặc user thực
> Có khả năng trở thành xương sống cho DeFi, AI, consumer app
Việc Grayscale chọn giữ song song cả hạ tầng được đánh giá là trưởng thành (BNB, DOT, TRX) và hạ tầng được kỳ vọng bứt phá (Monad, MegaETH, Mantle) cho thấy họ muốn duy trì độ phủ từ ổn định đến tăng trưởng, thay vì all-in vào một narrative duy nhất.
3.2. Financials (DeFi): nơi có dòng tiền, phí và mô hình kinh doanh rõ
Nhóm Financials là nhóm chiếm số lượng lớn nhất, bao gồm: Ethena (ENA), Euler (EUL), Hyperliquid (HYPE), Jupiter (JUP), Kamino Finance (KMNO), Lombard (BARD), Maple Finance (SYRUP), Morpho (MORPHO), Pendle (PENDLE), Plume Network (PLUME), Sky (SKY).

Đây là danh sách tập hợp khá “chuẩn sách giáo khoa” bao phủ toàn thị trường và nếu nhìn từ góc độ DeFi:
> Lending / borrowing (Maple, Morpho, Euler)
> DEX & liquidity routing (Jupiter)
> Yield & rate abstraction (Pendle)
> Perp / derivatives (Hyperliquid)
> Stable-yield & cấu trúc lợi suất (Ethena)
Grayscale đang ưu tiên DeFi có mô hình phí, lợi suất và dòng tiền đo lường được, thay vì các giao thức thuần narrative. Điều này phản ánh nhu cầu của tổ chức: phải giải thích được “tiền đến từ đâu” và một mô hình tăng trưởng bền vững.
3.3. Artificial Intelligence: chọn “AI infra & coordination” thay vì AI hype
Danh sách AI gồm: Flock (FLOCK), Grass (GRASS), Kaito (KAITO), Nous Research, Poseidon, Virtuals Protocol (VIRTUAL), Worldcoin (WLD).

Điểm chung của các dự án này là:
> Không thuần AI model “hộp đen”
> Tập trung vào coordination, data, identity, infra hoặc agent economy
> Có khả năng kết nối AI ↔ blockchain ↔ incentive
Việc Worldcoin, Virtuals hay Nous Research xuất hiện cho thấy Grayscale đang nhìn AI crypto như một lớp hạ tầng & tổ chức kinh tế cho AI, chứ không phải chỉ là token gắn mác AI.
3.4. Consumer & Culture: chọn lọc, không dàn trải
Nhóm Consumer & Culture chỉ có một vài cái tên như ARIA Protocol, Bonk (BONK), Playtron.

Số lượng được chọn ít cho thấy Grayscale rất thận trọng với lĩnh vực consumer crypto, vì:
> Khó đo lường dòng tiền
> Phụ thuộc mạnh vào trend và chu kỳ tâm lý
> Rủi ro pháp lý và biến động cao
ARIA Protocol (token IP) hay Playtron (hệ sinh thái game/OS) đều là những dự án có câu chuyện gắn với tài sản hoặc hệ sinh thái cụ thể, dễ “kể chuyện” với nhà đầu tư hơn memecoin thuần túy.
3.5. Utilities & Services: hạ tầng “xẻng cuốc” của chu kỳ
Nhóm này gồm: DoubleZero (2Z), Geodnet (GEOD), Jito (JTO), LayerZero (ZRO), Wormhole (W).

Đây là nhóm mang tính infrastructure services:
> Bridge, messaging (LayerZero, Wormhole)
> MEV, validator services (Jito)
> DePIN & hạ tầng vật lý (DoubleZero, Geodnet)
Grayscale cũng đang dành sự chú ý lớn cho các dự án kiếm tiền bằng việc phục vụ hệ sinh thái, thay vì phụ thuộc vào đầu cơ người dùng cuối.
Tổng kết
Danh sách 36 token mà Grayscale Investments đưa vào diện “Assets Under Consideration” cho quý 1/2026 không nên được nhìn như một tín hiệu mua bán ngắn hạn, mà đúng hơn là một lát cắt chiến lược về cách tổ chức đang đọc thị trường. Cấu trúc danh sách cho thấy Grayscale ưu tiên rõ ràng các lớp hạ tầng blockchain, DeFi có dòng tiền thực, AI mang tính hạ tầng và coordination, trong khi tiếp cận mảng consumer một cách chọn lọc và thận trọng hơn.
Điều này phản ánh tư duy quen thuộc của dòng vốn tổ chức: tìm kiếm những mảnh ghép có thể đóng gói thành sản phẩm đầu tư bền vững, dễ giải thích với nhà đầu tư truyền thống và phù hợp với khung pháp lý. Với thị trường, danh sách này nên được xem như “bản đồ nghiên cứu narrative” hơn là danh sách kèo, giúp nhà đầu tư hiểu tổ chức đang quan tâm điều gì trong chu kỳ tiếp theo, từ đó tự xây dựng góc nhìn và chiến lược phù hợp cho riêng mình.

